Matematikadan milliy sertifikat: to‘liq qo‘llanma

Milliy sertifikat nima?

Milliy sertifikat — Bilim va malakalarni baholash agentligi (BMBA) o‘tkazadigan davlat imtihoni. Matematikadan sertifikat olsangiz, oliy o‘quv yurtiga qabulda shu fandan ballni oldindan «naqd qilib» olasiz va blok imtihonida uni qayta topshirmaysiz.

Sertifikat 3 yil amal qiladi. Ya‘ni 11-sinfda olingan sertifikat keyingi yillardagi qabulda ham ishlaydi — bu imtihonni oldinroq topshirishning asosiy afzalligi.

Kimga kerak?

• Abituriyentlar — matematika blok fani bo‘lgan yo‘nalishlarga topshiruvchilar.
• 10–11-sinf o‘quvchilari — imtihonni oldinroq topshirib, qabul yilida yuklamani kamaytirmoqchi bo‘lganlar.
• Bir yo‘nalishni qayta topshiruvchilar — avvalgi natijani yaxshilash imkoniyati bor.

Imtihon qanday o‘tadi?

Har bir variant 45 test topshirig‘idan iborat (ochiq savollarning A va B qismlarga ajratilishi hisobga olinsa — 55 ta baholanadigan qism). Ajratilgan vaqt 150 daqiqa, javoblar varaqasini to‘ldirish ham shu vaqt ichida.

Savol turlari uch xil: Y-1 (bitta to‘g‘ri javobli yopiq test), Y-2 (moslashtirish) va O (ochiq, javob qo‘lda yoziladi; A va B qismlarga bo‘linadi). Batafsil taqsimot — imtihon formati sahifasida.

Necha ball kerak?

Maksimal natija — 75 ball. Sertifikat olish uchun kamida 46 ball (C darajasi) to‘plash kerak. Eng yuqori darajalar (A+ va A) qabulda shu fandan maksimal ballga tenglashtiriladi.

Ball qanday hisoblanishi va har bir savol turi necha ball berishi — ball va darajalar sahifasida.

Qaysi mavzular so‘raladi?

Rasmiy spetsifikatsiya matematikani 7 ta yirik bo‘limga ajratadi: sonlar va amallar, algebraik almashtirishlar, tenglama va tengsizliklar, funksiyalar, matematik analiz asoslari, geometriya, hamda to‘plamlar, ma‘lumotlar tahlili va ehtimollik.

Gauss darsliklarida shu dastur 9 bo‘lim va 92 mavzuga yoyilgan — har bir mavzuga alohida dars va mashqlar to‘g‘ri keladi, shuning uchun qaysi joyda zaifligingizni aniq ko‘rasiz. To‘liq ro‘yxat — spetsifikatsiya sahifasida.

Tayyorgarlikni qanday boshlash kerak?

1. Darajangizni aniqlang. Har bo‘limdan bir nechta savol yechib, qaysi bo‘limlar bo‘sh ekanini bilib oling.
2. Nazariyani bo‘limlar ketma-ketligida o‘qing. Matematikada mavzular bir-biriga bog‘liq — sonlar va algebraik almashtirishlarni tashlab ketib, tenglamalarni tushunish qiyin.
3. Har mavzudan keyin mashq qiling. Faqat o‘qish yetarli emas; yechish paytida xato qilib, izohni o‘qib chiqish eng samarali usul.
4. Mock test topshiring. 45 savol, 150 daqiqa — haqiqiy sharoit. Bu vaqtni to‘g‘ri taqsimlashni o‘rgatadi.
5. Kuchsiz bo‘limga qaytib, takrorlang. Mock test natijasi qaysi bo‘limga e‘tibor berish kerakligini ko‘rsatadi.

Bu yo‘lning batafsil jadvali — tayyorgarlik rejasi sahifasida.

Imtihon qachon bo‘ladi?

Ro‘yxatdan o‘tish va imtihon sanalari har yili BMBA tomonidan e‘lon qilinadi. Joriy ma‘lumot — imtihon sanalari sahifasida. Rasmiy tasdiq uchun har doim uzbmb.uz va my.gov.uz portallarini tekshiring.